Het Stroomt Journal

Editie 2008.01

~ Stroomt huishoudelijk

De hele crew

Stroomt zoekt (eigenlijk standaard) een goeie ontwerper

Welke user interface designer / interactieontwerper / user experience designer (onderstrepen welke je van toepassing vindt) komt in onze zandbak meespelen?

Zie Werken bij Stroomt. Interessant voor jezelf misschien?

Boerderij.nl heeft een prijs gewonnen!

Prijs!

Onlangs heeft De Boerderij.nl de LOF Innovatieprijs gewonnen! In 2005 heeft Stroomt de blauwdruk voor verschillende sites van Reed Business ontworpen. Die blauwdruk hebben we vervolgens toegepast in een uitgebreid ontwerp voor De Boerderij.nl. De redactie van De Boerderij heeft in de tussentijd de site uitgebreid en bijgehouden. Zie ook ons praktijkvoorbeeld over Reed Business Information. Wa's da, de LOF Innovatieprijs?

LOF:

LOF staat voor Lucas Ooms Fonds. Op hun website staat beschreven wat dit fonds precies is en doet. De belangrijkste activiteit van het LOF betreft de LOF-prijzen. Begin van dit jaar is de LOF Innovatieprijs toegekend aan De Boerderij. Hierbij een selectie uit het juryrapport:

"Dat boeren een hippe doelgroep zijn, en niet alleen bekwaam de trekker maar ook de computer kunnen bedienen, blijkt uit deze nieuwe loot van het weekblad Boerderij. Onder het motto ‘Boerderij helpt Boer’ is een frisse, toegankelijke en uitnodigende site met een drukbezochte community neergezet, met een zeer indrukwekkend aantal pageviews.

De inhoud, navigatie en vormgeving van deze site draaien vakkundig alle randstedelijke vooroordelen over deze doelgroep de nek om. Boerderij.nl wil de boer helpen antwoorden te vinden op allerlei praktische en zakelijke vragen, maar stelt boeren ook in staat om elkáár te helpen.

Lees hier het volledige juryrapport.

~ Inhoudelijk: Over Webrichtlijnen

Webrichtlijnen

Wat zijn Webrichtlijnen?

De columnisten van deze editie kunnen dat heel erg goed uitleggen. En ze doen dat in heldere taal. Geen introductie nodig dus. Lees vooral verder!

Advies.overheid.nl

Een onderscheiding voor projectleiders?

Geschreven/geselecteerd voor Stroomt door Raph de Rooij, Overheid heeft Antwoord©

Raph de Rooij is vanaf het prille begin betrokken bij de Webrichtlijnen en bij projecten als Drempels Weg, het Waarmerk drempelvrij.nl en de interdepartementale Stijlgids©

Webrichtlijnen, misschien heeft u wel eens van het woord gehoord. Het heeft iets te maken met toegankelijkheid van websites, standaarden en het gaat om allemaal technische regels waaraan moet worden voldaan. Op zichzelf is die associatie niet verkeerd. Maar het gaat voorbij aan een belangrijke eigenschap van de Webrichtlijnen: ze zijn namelijk ontwikkeld als instrument voor projectleiders bij de realisatie van websites. Veel projectleiders hebben daar echter geen weet van. En dat is jammer, want daarmee doen ze zichzelf tekort. Projectleiders, let op!

Lees vooral verder:

Met onderwerpen als toegankelijkheid en voldoen aan open standaarden is eigenlijk iets raars aan de hand in veel webprojecten. In het offertetraject kom je de termen vaak tegen en ook in de formele overeenkomst wordt het genoemd. Maar gaandeweg de uitvoering van het webproject gaat het ergens verloren. Want te veel websites blijken na oplevering niet te voldoen aan de overeengekomen eisen, zo is de ervaring. Hoe zou dat toch komen?

'Must have' of 'Nice to have' ?

Als in webprojecten complicaties optreden - en dat is eerder regel dan uitzondering - dan worden doorgaans concessies gedaan om binnen het budget te blijven of om de deadline te halen. Er zijn weliswaar eisen gesteld, maar dat betekent nog niet dat altijd bij oplevering adequate controle op die eisen is ingepland. 'Lastige' onderwerpen als toegankelijkheid en voldoen aan open standaarden kunnen dan opeens van een must-have tot een nice-to-have worden gedegradeerd. Hooguit wordt afgesproken om het alsnog aan te pakken nadat de deadline is gehaald. Maar dat gebeurt niet vaak. En als al een poging wordt ondernomen, dan blijkt het doorgaans te ingewikkeld om die lastige onderwerpen achteraf nog even te realiseren.

Buitensluiting is onaanvaardbaar

Op zo'n moment is er lang geen sprake meer van een technisch probleem, maar van een bestuurlijk risico, helemaal als het de rijksoverheid betreft. In het Besluit Kwaliteit Rijksoverheidswebsites, een ministerraadsbesluit, is bepaald aan welke eisen nieuwe website moeten voldoen. Het besluit is er gekomen na een motie van de Tweede Kamer. In die motie werd zorg uitgesproken over de matige kwaliteit van de front-end (het voor de buitenwereld waarneembare deel) van de meeste overheidswebsites. Als de kwaliteit daarvan niet op orde is worden mensen buitengesloten van toegang tot informatie en diensten van de overheid, zo simpel ligt het. En dat wordt in bestuurlijke kringen niet aanvaardbaar gevonden. En al helemaal niet als de buitensluiting blijkt te worden veroorzaakt door (vermijdbare) technische complicaties, door gebrek aan kennis, gebrekkig management, of alledrie.

Bruikbaar instrument

De Webrichtlijnen blijken een bruikbaar instrument om tijdens de realisatie van een webproject te sturen op de kwaliteit van het eindresultaat. Er is een uitgebreide specificatie die de officiële status van 'overheidsstandaard' heeft, er is een instrument om automatische controles uit te voeren, er is een normatief document voor handmatig onderzoek, er zijn geaccrediteerde inspectie-instellingen die in opdracht dergelijk onderzoek kunnen uitvoeren én er is een waarmerkregeling waarmee formeel kan worden aangetoond dat aan de eisen is voldaan. Het is echter niet verstandig om vlak voor de oplevering van een webproject nog snel even een test te laten doen. Want als dan pas blijkt dat er 'aanzienlijke ruimte voor verbetering' is, is het eigenlijk al te laat. Ook in eerdere fasen van het project dient kwaliteitscontrole een rol te spelen. En dat gaat iets verder dan aan de ontwikkelaars vragen of ze hun werk goed gedaan hebben.

Conclusie:

Projectmanagement is voor een belangrijk deel risicomanagement. Tijd, geld en kwaliteit moeten alle drie gemanaged worden. De factoren tijd en geld krijgen in de loop van een project nogal eens de overhand. En dat is jammer, want het uiteindelijke rendement van alle inspanningen is mede afhankelijk van kwaliteitsaspecten die in de projectfase als 'lastige details' gelden. Een waarmerk waaruit blijkt dat een website aan hoge kwaliteitseisen voldoet is daarom óók een beetje te beschouwen als een onderscheiding voor de projectleider die er in slaagt zijn webproject ermee af te ronden. Met zo'n waarmerk kunnen ze aantonen waartoe ze in staat zijn...

Meer informatie

Raph de Rooij is vanaf het prille begin betrokken bij de Webrichtlijnen en bij projecten als Drempels Weg, het Waarmerk drempelvrij.nl en de interdepartementale Stijlgids©

Daarnaast houdt Raph van digitaal tuinieren, getuige zijn 'Webrichtlijnenproeftuin'. Andere tuintjes, zoals niketan.nl (uit 1998) en raph.nl (uit 2001), wachten inmiddels al jaren op groot onderhoud.

Raph werkt voor z'n brood bij het programmabureau Overheid heeft Antwoord©. Werk en hobby lopen bij hem met grote regelmaat in elkaar over.

Mozilla is voorstander van open standaards

Webrichtlijnen

Door Melle

Via mijn projecten bij ICTU ben ik al een paar jaar goed op de hoogte van de webrichtlijnen. Ik heb in de loop van de tijd de aandacht en waardering voor de richtlijnen binnen de overheid zien groeien.

Bij klanten binnen het bedrijfsleven was die aandacht tot voor kort gering. Toch merk ik ook hier verandering. De kernvraag is: Heeft het bedrijfsleven wat aan de webrichtlijnen van de Nederlandse overheid? Of is het vooral een speeltje van de overheid zelf? Leuk? Nuttig? Noodzakelijk?

Nutzakelijk!

Ik denk dat het bedrijfsleven prima haar voordeel kan doen met de webrichtlijnen. Als je de webrichtlijnen maar in goed perspectief ziet. Ik zal proberen drie vaak gehoorde kritiekpunten in een ander perspectief te plaatsen: kosten, saaie sites en om te beginnen het bestaan voor blinden en slechtzienden alleen.

Wie is er blind?

Vaak wordt gedacht dat de webrichtlijnen er alleen zijn voor mensen met een visuele handicap. Dan kunnen zij ook sites bekijken. Toch heet wellicht de dankbaarste gebruiker van je goed gebouwde site Google. Dat is de blindste surfer die ik ken (blinde mensen ken ik niet persoonlijk). Hij kan geen javascript links volgen, hij laat anderen hem vertellen wat er op plaatjes staat en aan wilde zaken als ria en flash heeft hij volgens mij ook een grote hekel. Google wil vooral rust en regelmaat door een consistente structuur van je platte tekst en dat is precies waar de webrichtlijnen voor staan.

Met de webrichtlijnen geef je Google de mogelijkheid je site zo volledig mogelijk te indexeren. En dat werkt alleen maar positief op je ranking. (hé, ik garandeer niks!)

Hoe saai wordt je site dan?

Hoe saai wordt een auto door veiligheidseisen? Hoe saai is het eten in een restaurant door regels van de Voedsel en Warenautoriteit? Hoe saai is muziek door de regels van muziekschrift, harmonie, ritme en melodie? Hoe saai is een sport door spelregels?

De webrichtlijnen maken websites niet persé suf en saai, het is wat je er zelf van maakt. Ze bieden volop kansen om nog steeds prachtige sites te maken. Je kan bijvoorbeeld prima Javascript gebruiken, als je er maar zegt wat er gebeurt als Javascript niet werkt in iemands browser. Wees creatief! Daag jezelf uit.

En wil je iets wat echt niet kan volgens de webrichtlijnen? Nou ja, dan ben je eigenwijs en wijk je daar van de standaarden af. Als je site in de structuur maar goed is opgebouwd. Als de belangrijkste en meeste informatie maar goed toegankelijk is. En geef ook aan welk onderdeel van je site je ontoegankelijk maakt. Dat kan prima met tekst die niet getoond wordt als Javascript wel aanstaat. Dan weet je blinde klant ook wat hem ontzegt wordt, dan kan hij daar wellicht via een ander kanaal om vragen als hij dat wil.

Okay, maar het valt niet te betalen

Een site laten bouwen conform de webrichtlijnen hoeft niet veel duurder te zijn. Als vanaf het begin de site maar goed wordt opgebouwd door vakmensen die gewend zijn conform de standaarden te werken.

Op korte termijn betaalt deze inzet van goede vakmensen zich vast terug: minder bugs, korter testen, minder sores aan je hoofd.

Bovendien kun je op lange termijn flink wat geld besparen. Een goed gebouwde site is goedkoper in het onderhoud. Het uitbreiden van je site kan beter, alhoewel een goed ontwerp hier natuurlijk ook meetelt. Het neerzetten van een volgende nieuwe site hoeft soms niet meer te behelsen dan het vervangen van je stylesheet (CSS).

Dus?

Er zijn wat mij betreft goede redenen waarom je conform de webrichtlijnen een site laat bouwen. Maar de ‘dus' laat ik aan jou. Je moet zelf beslissen of de webrichtlijnen waardevol genoeg zijn voor jou om ze als eis bij je webdeveloper neer te leggen.

Links naar meer over Webrichtlijnen

  • Ook filmpjes kunnen conform de webrichtlijnen online geplaatst worden. Zo'n filmpje krijgt ondertiteling mee. Door op de 'T' rechts onderin het filmvenstertje te klikken, zet je de ondertiteling aan. Met een klik op de link "Uitgeschreven tekst" (onder het filmpje), wordt alle gesproken tekst getoond.
  • Bekijk het overheidsfilmpje: Balkenende moedigt de Nuon Zonneracers aan. (Op www.minvws.nl/video vind je de OverheidsMediaplayer.
  • Opmaak en content scheiden is een belangrijke regel van de webrichtlijnen. Dit schept de mogelijkheid om vormgeving aan te laten passen door de bezoeker. Bekijk de website van Stadskanaal en pas je voorkeuren aan.

Kun je er geen genoeg van krijgen?

Ok, nog meer links:

~ Actuele Projecten

Continuon

Continuon

Continuon is beheerder van de netwerken voor elektriciteit en gas in een groot deel van Nederland. Continuon wil graag uitblinken op het gebied van klantcontacten en klantvriendelijkheid. Centraal hierbij staat dat zij een groot aantal van hun primaire processen ter ondersteuning van grootverbruikers, via selfservice willen regelen. Een eerste grote stap is de introductie van een selfservice portaal waar met name zaken gerelateerd aan de administratie en de financiën beheerd kunnen worden. Wat deed Stroomt?

Wat Stroomt deed:

Stroomt is gedurende het hele ontwikkeltraject van de initiële conceptvorming en definitie, tot aan uiteindelijke test betrokken geweest. Stroomt was sparringpartner van de projectmanager, bewaakte de requirements en zorgde voor afstemming tussen functioneel ontwerp en interactie ontwerp. Daarnaast heeft Stroomt het functionele ontwerp en het interactie ontwerp gemaakt van een tool voor de helpdeskmedewerkers. Met deze tool kunnen helpdeskmedewerkers meekijken met klanten en ingrijpen daar waar nodig.

Products for engineers

Products4Engineers van Reed Business

Op 5 februari j.l. is de nieuwe site van Products4Engineers live gegaan. Products4Engineers is de nieuwe naam voor de Technische Revue, een succesblad van Reed Business. De site is bedoeld om een grote database aan producten te ontsluiten voor engineers, en om gemakkelijk informatie aan te vragen bij de leveranciers van die producten. De database wordt gevuld en bijgehouden door de leveranciers zelf. Daarvoor is een aparte onderhoudsmodule ontworpen en gemaakt. Wat deed Stroomt?

Wat Stroomt deed:

Stroomt heeft samen met Reed Business het concept, de navigatie en de interactie ontworpen van de hele site en de onderhoudsmodule. Bestaande functionaliteit (afkomstig van de Technische Revue) is herontworpen, en nieuwe dingen zijn toegevoegd. Stroomt heeft daarnaast de vormgeving en front-end ontwikkeling aangestuurd. Hiervoor is Frismedia ingeschakeld.

SNS Bank

SNS Bank

Met 3.500 medewerkers behoort SNS Bank tot de top 5 van banken in Nederland. Met de slogan 'Zo kan het ook' timmert SNS Bank hard aan de weg om de beste retailbank van Nederland te worden. Daarbij hoort een moderne website met een hoog web self service-gehalte. Deze site is op 11 maart j.l. live gegaan. De site wordt nog verder 'doe het zelf' gemaakt na livegang, en later dit jaar worden de onderdelen Hypotheken en Zakelijk ook getransformeerd. Wat deed Stroomt?

Wat Stroomt deed:

Stroomt heeft de ontwerpleider geleverd die de projectgroepen Betalen en Verzekeren inhoudelijk heeft aangevoerd. De projectgroepen bestonden uit product managers, marketeers, informatieanalisten en ontwerpers. De ontwerpers werden geleverd door Info.nl.

Op onze website vind je meer recent werk.

Wanneer er een nieuwe uitgave uitkomt melden we dat per mail. Op de hoogte blijven?

Geen interesse meer? Laat dat even weten, dan verwijderen we je uit de verzendlijst.

Ook voor andere zaken kun je natuurlijk gerust contact met ons opnemen.

Bezoek ook onze site:
www.stroomt.com